Khương Thị Mến
Một ngày tháng ba, tháng của những cô nàng như mùa xuân chín, đỏng đảnh và xinh đẹp, thanh tân như lúa thì con gái, như nắng trong mắt ai dịu ngọt, như giọt sương sáng nay bên thềm long lanh biêng biếc, gió thơm nồng nàn hương bưởi chạm vạt nắng son. Khi con sông đằm mình giữa tiết xuân rộng dài thủng thẳng, khi tiếng chim hân hoan ríu rít gọi bạn tình, khi những bông bưởi bung sắc trắng miên man giục lòng tháng ba, gợi nhớ thương bâng khuâng, mơ hồ, thiêng liêng da diết đến lạ. Hoa mang nét mộc mạc, duyên dáng vườn quê, tình quê, hương hối hả tinh khôi để người bối rối. Hoa hát trong gió xuân ấm áp, ngào ngạt trong tiết trời bấc nồm dan díu. Hoa thơm chật vào đêm nghe hơi đất thở thì thầm, trong tiếng mưa gõ nhịp. Cả mùa hoa hồn nhiên phô sắc hương bung biêng thênh thang đất trời, thơm trắng lối em về như thể sợ mùa xuân trôi qua vội vã. Và tháng ba, tháng củ mật, tháng thật là em nồng nàn hoa bưởi.
Tháng ba lụa là như cỏ biếc, nắng mỏng như tơ, ửng trên tường rêu ngõ cũ, em có về ngang tháng Ba cho tôi kí thác màu xuân chín từ độ bưởi ướp hương mải miết giấu vào hương tóc mối tình đầu rong rêu. Có muôn ngàn lí do để tôi yêu loài hoa mộc mạc, bình dị của ngọt lành nơi đất đồng bằng phù sa thôn dã ấy: tôi yêu chùm hoa trắng ngần xếp vòng tròn ôm ấp nâng niu nhụy vàng tươi màu nắng, đủ xinh đẹp, đủ say mê ngắm nghía. Tôi yêu buổi chiều lộng gió, hương bưởi thơm tóc cây đậm đà và quyến rũ huyễn bí, vừa xa vừa gần, vừa hư vừa thực, cho tôi cảm nhận được thư thái bình yên thân thương quá đỗi, và cho cả những ai thổn thức, kiếm tìm, nhớ nhung đầy vơi ngóng đợi. Làn hương quện trắng triền xuân neo vào kí ức thăm thẳm, dịu ngọt để cho tháng ba thật trọn vẹn. Ngoài kia, cây lúa phất cờ trổ đòng thơm váng vất, dấu chân màu đang độ vàng son, ướt một ban mai gọi nắng. Ngoài kia, tháng ba hoa bưởi điềm nhiên thao thiết nở, thơm thật hiền giữa mắt biếc môi cười. Và thật diệu kì, làn hương ấy như một thứ bùa ngải ma thuật quyền uy quấn vít mê hoặc khiến tôi không thể dứt ra được: nhẹ nhàng, hân hoan, tươi mới, nồng ấm, đủ tinh tế để khiến con người ta mong được yêu thương thật nhiều. Tôi gọi hương bưởi là vũ điệu của đồng nội, là bản nhạc của khu vườn mùa xuân. Tôi vun vén lòng mình gửi lại tháng ba sau những toan lo vui buồn dằng dặc.
Chẳng có nơi nào bưởi lại thơm ngọt đặc biệt như miền quê Văn Giang của chúng tôi: trong nắng xuân về, trong gió đông đi, trong hương thu chín mọng, trong nắng hạ phơi xanh. Phải chăng vạt đất phù sa màu mỡ của sông Hồng đã làm hương hoa thêm nồng thêm đượm. Hoa làm đẹp bờ tường, làng quê ngõ xóm, cánh đồng. Quê tôi, đâu đâu cũng bóng cam, bóng bưởi. Hàng bưởi bố trồng trước nhà đã trở thành góc thiên đàng của chị em tôi: chúng tôi bày biện chơi đồ hàng, trốn tìm dưới gốc cây bưởi, chơi trò cô dâu chú rể kết hoa bưởi. Đêm xuân, tôi nằm nghe hương bưởi trong mưa ấm lạnh, nghe tuổi thơ tôi tí tách trằng ngần hương bưởi. Lớn lên, hương bưởi thơm tóc echị tôi thiếu nữ, hương theo chân chàng trai lên đường vào quân ngũ, hương đậu trong bát chè hoa cau vàng óng của bà, hương trú trong mẹt bột sắn dây ướp hoa bưởi của mẹ... Mùi hương tượng trưng cho những điều tinh khiết, chân thật nhất trong cuộc sống. Bà tôi thường dùng hoa bưởi, lá bưởi, vỏ bưởi nấu nước tắm cho chị em tôi để giải cảm, thư giãn tinh giảm stress và giúp đầu óc trở nên minh mẫn hơn trong học tập. Cứ thế hương bưởi len vào, góp mặt trong cuộc sống của chị em tôi tự nhiên, trọn vẹn tự lúc nào không biết nữa.
Tôi biền biệt xa quê, ở nơi phố thị tôi thường mong ngóng những gánh hàng hoa xuống phố, để thấy những con phố được ướp hương bưởi nhẹ nhàng và thanh khiết làm dịu nhịp sống xô bồ chất chồng mưu sinh hối hả. Những lúc muộn phiền, mệt mỏi giữa cuộc sống xô bồ tôi lại khát khao tìm về khu vườn: bình yên và thơ mộng, an nhiên như tuổi thơ tôi bên bà bên chị Một đôi lần, trong giấc mơ tôi mùi hương luôn trở về dịu dàng thương nhớ mảnh hồn quê. Không phải hương bưởi lưu lạc mà chính tôi đang lạc đường trong thế giới này. Đi qua những lời ru cò vạc, đi qua tuổi thơ đồng bãi, đi qua ồn ào, chao chát phố thị, tôi mới nhận hương bưởi dịu êm trong bát chè bà nấu, trong ấm trà của ông, trong khẩu mía ướp hương bưởi của mẹ là những món ăn nhiều hương vị ngọt ngào nhất mà tôi từng thưởng thức. Và cố nhiên hương bưởi đi theo tôi suốt đời như một lời nhắc nhở về những điều giản dị, thiêng liêng sâu lắng bền vững,trường tồn trong của cuộc sống vội vã này. Đôi mắt tháng ba nồng nàn hương bưởi .
Tôi trở lại vườn xưa của bà sau hơn hai mươi năm, tất cả đã vật đổi sao dời. Ngôi nhà ba gian xưa đã thay bằng ngôi nhà ba tầng khang trang hiện đại, bà tôi cũng đã về miền mây trắng, chị đã theo chồng để lại tiếng cười thanh xuân trong veo đồng vọng, riêng miền hương bưởi vẫn ngập tràn khoảng sân mùa cũ. Hương bưởi vẫn thơm trong kí ức rưng rưng nỗi nhớ thương bà da diết. Tôi chầm chậm thả hồn, đắm mình trong không gian nồng nàn hương bưởi ngẩn ngơ nhớ chị. Tôi đứng tần ngần trước vườn nhà, nơi cây bưởi vẫn ra hoa nở trắng góc vườn, đánh thức tháng ba thật dịu dàng. Trước mắt tôi hình ảnh bà với nụ cười hiền hậu. Bất giác, tôi nghe tiếng chân thật gần. Chị tôi cũng đã trở lại giữa vườn xưa, chị khẽ chạm vào nhành hoa trắng, bâng khuâng hỏi:
Em này, giữa phố thị ồn ào, liệu còn mấy người dừng lại để đợi một mùa hương mộc mạc thế này?
Tôi nhìn những cánh hoa vương trên lối cỏ, chậm rãi: – Người ta có thể quên một mùi hương, nhưng không ai quên được cảm giác bình yên, chị ạ. Phố thị dạy ta cách chạy đua với tốc độ con số, còn hương bưởi lại dạy ta cách dừng lại, ngoái lại mà không lạc mất chính mình.
Chị khẽ thở dài, nụ cười phảng phất buồn:
- Chúng ta đi vạn dặm để thấy thế giới, nhưng cuối cùng nhưng cuối cùng vẫn chỉ mong được bé lại dưới gốc bưởi này thôi
Và hương bưởi đã chạm được vào tâm hồn tôi cô gái tháng ba một cách chân thực, bền vững và bình yên nhất. Tôi nhớ đến lời bà năm xưa " chúng ta có nhiều nơi để đi nhưng chỉ có một chốn để quay về ”. Trong tâm hồn tôi vẫn còn nguyên nẻo về tháng ba nồng nàn hương bưởi. Tháng ba níu chân người trở lại bến quê.